Wat heeft de gemeente ervoor gedaan?
Doelstelling1: Kwetsbaarheid van de stad voor klimaatverandering verminderen
Bij bouwontwikkelingen zijn afspraken over klimaatadaptatie en vergroening toegepast.
Bij bouwontwikkelingen zijn de Structuurvisie Groen en het Convenant Klimaatadaptatief Bouwen gevolgd en vastgelegd in de bijbehorende overeenkomsten.
In de openbare ruimte is gewerkt aan meer groen en waterberging.
Bij projecten in de openbare ruimte zijn de uitgangspunten uit het Programma Groen Gouda en het Water- en Rioleringsprogramma toegepast. Waar mogelijk is extra waterberging en groen toegevoegd, onder meer in Oud Achterwillens. In Kort Haarlem en de Vogelbuurt is de vergroening en de aanleg van een robuust hemelwatersysteem voortgezet. In 2025 is hiermee ook gestart in de Kadebuurt.
Via het Groenfonds en subsidieregelingen is extra vergroening gerealiseerd.
Via het Groenfonds is op verschillende locaties in totaal 676 m² verharding vervangen door groen. Aan de Cappenersteeg is 55 m² groen toegevoegd en daarnaast zijn vier grijs-wordt-groenprojecten uitgevoerd in de Walvisstraat, Slapperdel, Raambuurt en Van Persijnstraat. De gemeente ondersteunde ook de aanleg van 108 geveltuinen, goed voor 62 m² extra groen. Via de subsidieregeling groenblauwe schoolpleinen zijn in totaal acht schoolpleinen vergroend of in voorbereiding genomen.
Samen met bewoners is gewerkt aan een klimaatbestendige stad.
Inwoners zijn via campagnes, sociale media en evenementen zoals de Duurzame Markt, Boomfeestdag en de biodiversiteitsweek geïnformeerd over klimaatadaptatie, biodiversiteit, waterbeheer en vergroening. Dit heeft onder meer geleid tot de inzet van de Tegeltaxi bij 122 adressen. Daarbij zijn in totaal 13.063 tegels opgehaald. Daarnaast zijn negen nieuwe bomen geplant in het geboortebos, ontvingen 26 perceeleigenaren subsidie voor 368 m² groen dak en maakten 123 inwoners gebruik van de subsidie voor een regenton. Tijdens de Boomfeestdag plantten zes klassen van vier scholen samen 24 bomen.
Nieuwe maatregelen voor waterberging op privéterrein zijn voorbereid.
In de binnenstad is het haalbaarheidsonderzoek naar georganiseerd waterbergen op privéterrein afgerond. In 2026 krijgt dit een vervolg met een pilotproject onder de naam Beter Tegen Regen.
Doelstelling 2: Verbetering van de biodiversiteit en waterkwaliteit
De groenstructuur is versterkt en het ecologisch beheer is verder ontwikkeld.
Waar mogelijk zijn bermen ecologisch beheerd en natuurvriendelijke oevers aangelegd. Ook is gestart met een onderzoek naar verdere verbetering van het ecologisch bermbeheer. Dit onderzoek wordt in 2026 voortgezet. Daarnaast zijn in 2025 de voorbereidingen gestart voor het bomenplan binnenstad.
In de openbare ruimte zijn biodiversiteitsmaatregelen toegepast.
Op meerdere plekken in de stad zijn maatregelen genomen om de biodiversiteit te versterken. De gemeente ontving provinciale subsidie voor het verbeteren van het leefgebied van drie diersoorten en één plantensoort in Noorderhout. De werkzaamheden zijn in het voorjaar van 2025 uitgevoerd en maken deel uit van een breder verbeterplan voor dit gebied.
Nieuwe richtlijnen ondersteunen biodiversiteit bij projecten en ophogingen.
Een nieuw ontwikkelde bloemen- en heesterlijst met waardevolle inheemse soorten helpt de gemeente bij ophogingen en andere projecten in de openbare ruimte.
Samen met de waterschappen is gewerkt aan verbetering van de waterkwaliteit.
De gemeente heeft met de waterschappen samengewerkt aan waterkwaliteitsvraagstukken, zoals de aanpak van invasieve rivierkreeften. Ook zijn in 2025 veel watergangen in Gouda gebaggerd, wat eveneens bijdraagt aan de waterkwaliteit.
Natuurinclusief bouwen is verder voorbereid en verankerd.
De gemeente is gestart met een soortenmanagementplan om gebouwbewonende diersoorten te beschermen binnen de isolatieopgave. Ook is gewerkt aan nieuw beleid om natuurinclusief bouwen verder te verankeren.
De uitvoering van de nota Dierenwelzijn is gestart.
In 2025 is gestart met de uitvoering van de nota Dierenwelzijn. Er is overleg gevoerd met verschillende Goudse organisaties, een financiële bijdrage verstrekt aan stichting Vul mijn Bak en gesproken over ondersteuning van het Dierenbuddy-project. Ook is samen met de visvereniging gewerkt aan een kaart van de Goudse watergangen met vislocaties.
Doelstelling 3: Inwoners en ondernemers stimuleren energie te besparen en aardgasvrij te worden
De aanpak voor energiebesparing en isolatie is verder uitgewerkt.
In 2025 is de Uitvoeringsstrategie Energiebesparing en Isoleren 2026-2032 vastgesteld. Deze strategie richt zich op het voorbereiden van de woningvoorraad op een aardgasvrije eindsituatie. Het Gouds Isolatieprogramma is verder uitgevoerd en de onderdelen daarvan zijn, voor zover nog niet in uitvoering, opgenomen in de nieuwe strategie.
Inwoners zijn ondersteund bij energiebesparing en verduurzaming van hun woning.
Inwoners zijn geholpen met de inzet van energiecoaches en energieklussers, een witgoedregeling, collectieve inkoopacties en subsidies. De blokgewijze aanpak van koopwoningen via de Energiekaravaan Gouda heeft beperkt resultaat opgeleverd. Na advies vroegen slechts enkele bewoners daadwerkelijk een offerte aan.
De mogelijkheden voor verduurzaming van monumenten zijn verruimd.
De Regeling Erfgoed en Duurzaamheid is aangepast. Daarmee zijn de mogelijkheden voor verduurzaming van monumenten verruimd en zijn procedures vereenvoudigd.
Met bewoners zijn warmteoplossingen in verschillende wijken onderzocht.
Samen met bewoners is de mogelijke aardgasvrije warmteoplossing in Achterwillens en een deel van Kort Haarlem onderzocht. Beide trajecten zijn vergevorderd, maar nog niet volledig afgerond. Op basis van de uitkomsten worden afspraken gemaakt met initiatiefnemers en bewoners over het vervolg. College en raad worden hierover geïnformeerd en geadviseerd.
Bedrijven zijn gestimuleerd en aangesproken op energiebesparing en verduurzaming.
De Omgevingsdienst Midden-Holland (ODMH) heeft in 2025 in totaal 99 controles uitgevoerd op energieregelgeving voor bedrijven en instellingen, waaronder de informatieplicht energiebesparing en de verplichting voor kantoren om minimaal energielabel C te hebben. Het merendeel van de kantoren voldoet aan deze eis. Eind 2025 is één last onder dwangsom opgelegd. Met inzet van het Servicepunt Energietransitie Bedrijven is in 2025 een toename van 20% van het aantal zonnepanelen op bedrijfsdaken gerealiseerd ten opzichte van 2024. Vanuit het Gouds Duurzaamheidsfonds is één lening verstrekt voor de verduurzaming van een schoolgebouw.
Bewonersinitiatieven zijn ondersteund met subsidie en expertise.
Via de regeling Samen naar een Duurzame Omgeving zijn in 2025 negen aanvragen voor woningen en bedrijventerreinen gehonoreerd, voor een totaalbedrag van ongeveer € 125.000.
Het vastgestelde duurzaamheidsplan biedt de kapstok voor de verschillende acties ten aanzien van energietransitie. Hiermee wordt een overkoepelende blik geboden.
Doelstelling 4: Sneller verduurzamen gemeentelijk vastgoed
De routekaart voor verduurzaming van gemeentelijk vastgoed is geactualiseerd.
De routekaart is aangepast naar aanleiding van de consequenties van het Herfstakkoord. De doelen van 55% CO2-reductie in 2030 en CO2-neutraal en aardgasvrij in 2040 zijn ongewijzigd gebleven. Maar de planning van de uitvoering is aangepast. Door de fasering van middelen staat het tussendoel voor 2030 onder druk.
Voor het Groenhovenbad zijn extra verkenningen uitgevoerd.
Hoewel sport- en onderwijsgebouwen geen onderdeel zijn van de verduurzamingsaanpak van het gemeentelijk vastgoed, is voor het Groenhovenbad in 2025 een businesscase opgesteld. Ook is onderzocht of verduurzaming van deze locatie mogelijk is met alternatieve financiering, zodat dit project sneller kan worden uitgevoerd.
Bij verduurzaming is rekening gehouden met gebouwbewonende diersoorten.
Bij de verduurzaming van gemeentelijk vastgoed is aandacht besteed aan de inpassing van nestgelegenheid voor soorten als gierzwaluwen, vleermuizen en huismussen.
Waar mogelijk is verduurzaming gekoppeld aan onderhoud en toegankelijkheid.
De gemeente heeft bij de uitvoering gezocht naar samenhang met onderhoudsmaatregelen uit het meerjarenonderhoudsplan en met maatregelen voor toegankelijkheid.
De Routekaart voor de verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed maakt onderdeel uit van het Duurzaamheidsplan.
Doelstelling 5: Investeren in de kwaliteit en toegankelijkheid van de openbare ruimte
Het nieuwe beheerplan voor groot- en vervangingsonderhoud is vastgesteld.
In 2025 heeft de raad het Beheerplan GOVO voor de jaren 2026 en 2027 vastgesteld. De financiële consequenties daarvan zijn verwerkt in de begroting. De jaren 2028-2033 zijn door de raad voor kennisgeving aangenomen.
De aanpak van kwetsbare kademuren en kunstwerken is voortgezet.
Vanuit het Beheerplan Groot- en Vervangingsonderhoud is verder gewerkt aan het meerjarig en gefaseerd herstellen van kwetsbare kademuren en andere kunstwerken. In 2025 is gestart met de kademuren aan de Karnemelksloot, Nieuwe Gouwe Oostzijde, Lage Gouwe en de Vest.
De eerste straten in de binnenstad zijn ingericht volgens het nieuwe kwaliteitsplan.
De Korte en Lange Tiendeweg en de Peperstraat zijn als eerste straten ingericht conform het Kwaliteitsplan voor de openbare ruimte in de binnenstad.
De uitvoering van het Kaderplan Bodemdaling Binnenstad is voortgezet.
In het kader van dit plan zijn drie overstorten aangepakt. De overstort aan de Herpstraat is in 2025 gerealiseerd. Het Hoogheemraadschap van Rijnland heeft de voorbereiding van de waterpeilscheidingen en het gemaal voortgezet. Ook zijn bewoners ondersteund bij het verkleinen van het risico op funderingsschade en is een infiltratiedrain aangelegd om de houten funderingen in het Regentesseplantsoen te beschermen.
Samen met het kenniscentrum is gewerkt aan kennisdeling over bodemdaling en funderingen.
De gemeente heeft nauw samengewerkt met het Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen en kennis gedeeld via de Bodemdalingsexperience en de website van het kenniscentrum. Het Funderingsloket Groene Hart heeft in 2025 in totaal 138 adviesvragen over woningfunderingen behandeld.